Adana Seyhan Rotary Kulübü - Yapay Tatlandırıcılar

Şeker tadı veren kimyasal bileşikler olarak tanımlanan yapay tatlandırıcılar 1940'lardan beri tüm dünyada hem şeker hastaları ve sağlığına özen gösterenler tarafından hem de gıda sektöründe hızla kullanılmaya başlanmıştır. Sükroz, Fruktoz, Sorbitol, Mannitol ve Ksilitol enerji içeren, Aspartam, Asesülfam-K, Sakarin ve Siklamat ise enerji içermeyen yapay tatlandırıcılardır.

Sakarin, aspartam, asesulfam-K ve Siklamat gibi besin degeri olmayan tatlandiricilar FDA (Amerikan Ilac ve Gida Dairesi) tarafından kullanılması uygun bulunan tatlandırıcılardır. Günlük olarak belirlenen güvenli alım miktarını aşmamak şartıyla tüketilmelerinde bir sorun yoktur.Sağlığa hiçbir zararı olmadığı bilinen aspartam, sakarin ve assulfam K , yiyeceklerin ve iceceklerin tatlandirilmasinda belirli ölçülerde kullanılmaktadır. Son yıllarda sayısı artan diyabet hastaları, obezite veya metabolik sendrom gelişen bireyler, kanser hastaları, kalp hastaları şekeri hayatlarından çıkarmalılar, eğer bunu başaramıyorlarsa şeker yerine alternatif olarak önerilen dozlarda tatlandırıcı kullanmalıdır. Gebeler ve çocuklar tatlandırıcı tercih etmemelidir.

Aspartam:1 gramı 4 kcal enerji içermektedir. Çay şekerine oranla 180 kat daha tatlıdır ve bu nedenle çok düşük dozlarda kullanılmaktadır. Isıya dayanıksız olduğu için yemek pişirildikten sonra eklenmesi gerekmektedir. Aspartamın bilinen hiçbir yan etkisi bulunmamaktadır. Kahvaltılık tahıllarda, süt, yoğurt, tatlı, çay ve kahvede kullanılabilmektedir. Ancak aspartam içeren tatlandırıcılar, fenilketonürili hastalar tarafından tüketilmemelidir.

Asesülfam-K ( Asesülfam potasyum ): Isıya karşı dayanıklı olduğundan yiyeceklerin pişirilmesi veya fırınlanması sırasında da kullanılabilir. Çay şekerine oranla 130-200 kat daha tatlıdır.Çay, kahve, kahvaltılık tahıl, ve tatlılarda kullanılabilir.

Sakkarin: Çay şekerinden 300-400 kat daha fazla tatlıdır. Food and Drug Administration (FDA) 1977 yılında yüksek dozda sakarin alımının hayvanlarda üriner sistem tümörlerine neden olduğu ortaya çıkınca insanlarda sakarin kullanımının kanser ile ilişkisi olabileceği riski nedeniyle kullanımı yasaklamıştır. Fakat daha sonra Amerikan Tıp Konseyi kısıtlı kullanımın ( 2,5 mg/kg/gün) sağlık üzerine güvenli olabileceğini bildirmiştir. Yine araştırmalarda sakarinin zararsız olmadığı epitel dokuda yapısal değişikliklere neden olabileceği bulunmuştur.

Siklamat:Sukroza göre 30 kat daha tatlıdır. Siklamatlar, intestinal sistemden kısmen emilmektedir ve emilen maddenin büyük bir kısmı idrarla atılır. Aşırı siklamat alımı diyareye neden olmaktadır. Dünya sağlık örgütünün önerdiği alım miktarı 11 mg/ kg/ gün dür.

60 kg ağırlığındaki bir insanın günlük güvenilir tüketim miktarı: